Chính sách pháp luật mới có hiệu lực từ tháng 4/2019

1. Lãi suất chơi hụi không quá 20%/năm
Ngày 19/02/2019, Chính phủ ban hành Nghị định số 19/2019/NĐ-CP quy định về họ, hụi, biêu, phường, thay thế Nghị định số 144/2006/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 05/4/2019.
Theo đó, lãi suất chơi hụi có lãi do các thành viên thỏa thuận hoặc do từng thành viên đưa ra để được lĩnh hụi tại mỗi kỳ mở hụi nhưng không quá 20%/năm của tổng giá trị các phần hụi phải góp trừ đi giá trị các phần hụi đã góp trên thời gian còn lại của dây hụi.
Trường hợp mức lãi suất giới hạn nói trên được điều chỉnh bởi cơ quan có thẩm quyền được nêu tại Khoản 1 Điều 468 của Bộ luật Dân sự thì áp dụng mức lãi suất giới hạn được điều chỉnh đó.
Trường hợp lãi suất theo thỏa thuận hoặc do từng thành viên đưa ra để được lĩnh hụi tại mỗi kỳ mở hụi vượt quá lãi suất giới hạn quy định nêu trên thì mức lãi suất vượt quá đó không có hiệu lực thực hiện.
Nghị định cũng quy định thỏa thuận về dây họ được thể hiện bằng văn bản (trước đây thỏa thuận bằng miệng). Văn bản thoả thuận về dây họ được công chứng, chứng thực nếu những người tham gia dây họ yêu cầu. Trong văn bản thỏa thuận về dây họ phải có các nội dung chủ yếu sau: Thông tin cá nhân của chủ họ và các thành viên (họ tên, số CMND, ngày tháng năm sinh và nơi cư trú); Số lượng thành viên; Phần họ; Thời gian diễn ra dây họ, kỳ mở họ; Thể thức góp họ, lĩnh họ…
Cũng theo Nghị định này, công dân từ đủ 18 tuổi trở lên, không thuộc trường hợp mất năng lực hành vi dân sự, hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại Bộ luật dân sự thì được tham gia chơi họ.
Người từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi nếu có tài sản riêng có thể là thành viên của dây họ; trường hợp tài sản riêng của người đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi là bất động sản, động sản phải đăng ký để tham gia dây họ thì phải được người đại diện theo pháp luật đồng ý.
2. Quy định mới về giá tính lệ phí trước bạ đối với đất
Nghị định số 20/2019/NĐ-CP ngày 21/02/2019 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 140/2016/NĐ-CP ngày 10/10/2016 của Chính phủ về lệ phí trước bạ, có hiệu lực từ ngày 10/4/2019.
Trong đó, Nghị định sửa đổi, bổ sung quy định về giá tính lệ phí trước bạ đối với đất. Cụ thể, giá tính lệ phí trước bạ đối với đất là giá đất tại Bảng giá đất do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (UBND cấp tỉnh) ban hành theo quy định của pháp luật về đất đai tại thời điểm kê khai lệ phí trước bạ.
Như vậy so với quy định hiện hành, Nghị định 20/2019 bổ sung trường hợp đất thuê của Nhà nước theo hình thức trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê mà thời hạn thuê đất nhỏ hơn thời hạn của loại đất quy định tại Bảng giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành. 
Ngoài ra, Nghị định còn bổ sung quy định về miễn hoặc không phải nộp lệ phí trước bạ. Theo đó, tổ chức, cá nhân đã được miễn hoặc không phải nộp lệ phí trước bạ khi đăng ký quyền sở hữu ô tô, xe máy lần đầu, nếu chuyển nhượng cho các tổ chức, cá nhân khác hoặc chuyển mục đích sử dụng mà không thuộc diện được miễn lệ phí trước bạ theo quy định thì tổ chức, cá nhân đăng ký quyền sở hữu ô tô, xe máy nộp lệ phí trước bạ với mức thu lần đầu trên giá trị sử dụng còn lại của tài sản.
3. Tăng chỉ tiêu tuyển sinh cho trường nếu đạt tỷ lệ sinh viên có việc làm
Đây là nội dung đáng chú ý của Thông tư số 01/2019/TT-BGDĐT được Bộ GDĐT ban hành ngày 25/02/2019 sửa đổi, bổ sung Thông tư số 06/2018/TT-BGDĐT quy định về xác định chỉ tiêu tuyển sinh trình độ trung cấp, cao đẳng các ngành đào tạo giáo viên; trình độ đại học, thạc sĩ, tiến sĩ.
Theo đó, việc xác định tăng chỉ tiêu tuyển sinh cho các trường còn phụ thuộc vào yếu tố tỉ lệ sinh viên có việc làm, cụ thể: Đối với ngành chưa có chương trình kiểm định được tăng không quá 10% so với năm trước liền kề nếu kết quả khảo sát sinh viên tốt nghiệp có việc làm trong 01 năm kể từ khi tốt nghiệp đạt tỷ lệ từ 90% trở lên; Nếu tỷ lệ việc làm trung bình của sinh viên trong 01 năm kể từ khi tốt nghiệp đạt từ 90% trở lên, có sinh viên bị sàng lọc thì sau khi xác định chỉ tiêu theo điểm nêu trên còn được xác định chỉ tiêu tuyển sinh tăng thêm không quá 25% số trung bình cộng của sinh viên bị sàng lọc trong 04 năm trước liền kề năm tuyển sinh. Nếu cơ sở giáo dục chưa đủ 04 năm có sinh viên tốt nghiệp thì tính số trung bình cộng sinh viên bị sàng lọc của các khóa đã tốt nghiệp.
Thông tư này có hiệu lực từ ngày 12/4/2019.
4. Chính thức có Quy chế tuyển sinh đại học 2019
Quy chế tuyển sinh đại học 2019 đã chính thức được ban hành kèm theo Thông tư số 02/2019/TT-BGDĐT ngày 28/02/2019 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về sửa đổi, bổ sung một số Điều của Quy chế tuyển sinh đại học hệ chính quy; tuyển sinh cao đẳng nhóm ngành đào tạo giáo viên hệ chính quy ban hành kèm theo Thông tư số 05/2017/TT-BGDĐT ngày 25/01/2017; Đã được sửa đổi bổ sung tại Thông tư số 07/2018/TT-BGDĐT ngày 01/3/2018 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, có hiệu lực từ ngày 15/4/2019.
Theo Quy chế này, từ năm nay, ngoài ngành sư phạm thì ngành y cũng sẽ được Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào, tức điểm sàn.
Ngoài ra, thí sinh trúng tuyển phải xác nhận nhập học trong hạn quy định. Quá thời hạn, thí sinh không xác nhận nhập học được xem là từ chối nhập học và trường xét tuyển thí sinh khác.
Thí sinh xác nhận nhập học thông qua việc nộp bản chính Giấy chứng nhận kết quả thi vào một trường và không được tham gia xét tuyển ở các trường khác.
5. Hướng dẫn rút tiền mặt tại Kho bạc Nhà nước
Đây là nội dung được Bộ Tài chính quy định tại Thông tư số 136/2018/TT-BTC ngày 28/12/2018 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 13/2017/TT-BTC ngày 15/02/2017 của Bộ Tài chính quy định quản lý thu, chi bằng tiền mặt qua hệ thống Kho bạc Nhà nước, có hiệu lực từ ngày 01/4/2019.
Cụ thể, các đơn vị sử dụng ngân sách Nhà nước khi giao dịch với đơn vị Kho bạc Nhà nước mở tài khoản thanh toán tại ngân hàng thương mại có nhu cầu thanh toán bằng tiền mặt có giá trị từ 100 triệu đồng trở lên trong 01 lần giao dịch, thì thực hiện rút tiền mặt tại ngân hàng thương mại nơi đơn vị Kho bạc Nhà nước mở tài khoản…

6. 2 trường hợp tổ chức triển lãm phải xin giấy phép

Theo Nghị định số 23/2019/NĐ-CP ngày 26/02/2019 của Chính phủ về hoạt động triển lãm, có 02 trường hợp tổ chức triển lãm phải xin phép, gồm:
- Triển lãm do tổ chức, cá nhân tại Việt Nam đưa ra nước ngoài.
- Triển lãm do tổ chức quốc tế, tổ chức, cá nhân nước ngoài tổ chức tại Việt Nam.
Nghị định cũng yêu cầu, các tác phẩm, hiện vật, tài liệu tham gia triển lãm… không thuộc trường hợp bị đình chỉ lưu hành, cấm lưu hành, thu hồi, tịch thu.
Tác phẩm, hiện vật, tài liệu được triển lãm phải phù hợp với chủ đề, nội dung của triển lãm; có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hợp pháp.
Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 15/4/2019.
7. Điều trị nội trú ban ngày tại bệnh viện y học cổ truyền
Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư số 01/2019/TT-BYT ngày 01/3/2019 quy định việc thực hiện điều trị nội trú ban ngày tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh y học cổ truyền, có hiệu lực từ ngày 15/4/2019.
Theo đó, Thông tư này quy định, việc chỉ định điều trị nội trú ban ngày tại các cơ sở này do bác sĩ quyết định và phải đáp ứng các tiêu chí: Tình trạng sức khỏe, bệnh lý của người bệnh phải điều trị nội trú nhưng không nhất thiết phải theo dõi, điều trị 24/24 giờ tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; Thời gian theo dõi, điều trị nội trú ban ngày cho người bệnh tối thiểu 4 giờ/ngày tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Tình trạng bệnh lý của người bệnh có thể điều trị ngoại trú thì không áp dụng điều trị nội trú ban ngày;
Riêng đối với người bệnh không cư trú trên cùng địa bàn tỉnh, thành phố nơi đặt cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thì người bệnh có thể được điều trị nội trú ban ngày hoặc điều trị nội trú 24/24 giờ.
8. Cha, mẹ được thay đổi họ tên của con nuôi
Nghị định số 24/2019/NĐ-CP ngày 05/3/2019 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 19/2011/NĐ-CP ngày 21/3/2011 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật nuôi con nuôi, có hiệu lực từ ngày 25/4/2019.
Theo Nghị định, cha mẹ nuôi được yêu cầu cơ quan đăng ký hộ tịch thay đổi họ, chữ đệm và tên của con nuôi theo quy định. Tuy nhiên, trong trường hợp con đủ 09 tuổi trở lên thì phải được sự đồng ý của con.
Nghị định này cũng chỉ rõ, khi hỗ trợ bằng tiền cho trại trẻ mồ côi thì phải thực hiện thông qua tài khoản của trại.
Khi hỗ trợ nhân đạo cho trại trẻ mồ côi, tổ chức, cá nhân không được yêu cầu cơ sở nuôi dưỡng cho trẻ em làm con nuôi; cơ sở nuôi dưỡng cũng không được cam kết cho trẻ em làm con nuôi vì lý do đã nhận hỗ trợ nhân đạo.